You are here: 

Tham My Mat     Tham My Toan Than     Dich Vu Khac

Dịch vụ chăm sóc da

Các hình ảnh trước và sau khi điều trị mập phì

Mập phì, lời cảnh báo cho sự trả giá

   Một quốc gia phát triển, một vùng dân cư giàu có, một gia đình kinh tế đang lên thì mỗi quần thể, cá thể trong đó đang có xu hướng gia tăng chứng mập phì do điều kiện ăn uống sung túc, tiện nghi sinh hoạt đầy đủ kéo theo tình trạng dư thừa năng lượng và ít vận động cơ thể.
   Người bị mập phì có ở khắp nơi trên thế giới, thường tập trung tại các đô thị, phái nữ phổ biến hơn phái nam và thường gặp nhất ở tuổi 45 - 50. Đối tượng mập phì có thể gặp ở tất cả các lứa tuổi, trong số đó, trẻ em có xu hướng gia tăng tình trạng thừa cân và mập phì thật sự, đang là điều đáng quan tâm của xã hội hiện nay. Ở Việt Nam, từ 10 năm gần đây, tỉ lệ người mập phì gia tăng tỉ lệ thuận với điều kiện sinh hoạt, vật chất, tinh thần. Tại nhiều bệnh viện, việc điều trị cho các bệnh là biến chứng của mập phì có xu hướng tăng hơn trước.

 Mập phì là gì ?

Đó là sự gia tăng tuyệt đối của khối mỡ cơ thể, do lạm phát năng lượng dự trữ, chủ yếu là thành phần chất béo, được gọi là Triglicerit. Để xác định tình trạng mập phì ở mỗi người, người ta dựa vào chỉ số khối lượng cơ thể: B.M.I (Body Mass Index) nếu chỉ số này trên 25 thừa cân, trên 31 là bắt đầu giai đoạn mập phì thực sự.

Mập phì thì không phải lúc nào cũng là bệnh lý, có thể chỉ là biểu hiện thừa cân trên một người khỏe mạnh. Mập phì cũng là một triệu chứng của nhiều loại bệnh nội khoa quan trọng như bệnh đái tháo đường, suy giáp (Hypothyroidism), cường tuyến thượng thận (Cushing)... Mập phì sẽ phát sinh nhiều biến chứng nếu cơ thể kéo dài tình trạng mập phì nhiều năm, đó là cao huyết áp, xơ mỡ động mạch, đái tháo đường, gan nhiễm mỡ...

 Mập phì phát sinh từ đâu ?

   Tần suất của mập phì thay đổi theo lứa tuổi, giới tính, điều kiện kinh tế, xã hội, tập quán ăn uống của mỗi người.

   Điều kiện phát sinh mập phì, trước hết phải nói đến chế độ ăn uống, khi lượng thức ăn cung cấp vượt quá nhu cầu của cơ thể, sẽ tạo ra tình trạng dư thừa Calor. Nguồn năng lượng cung cấp cho cơ thể chủ yếu bằng 3 loại thức ăn chính, đó là đường, đạm, chất béo. Thức ăn dù ở dạng nào, khi dư thừa đều chuyển hóa dưới dạng mỡ để dự trữ tại các cơ quan nội tạng của cơ thể, khi cần thiết có thể chuyển hóa thành Calor để điều hòa chuyển hóa năng lượng, đáp ứng cho nhu cầu hoạt động sinh lý. Điều này là cơ thể tự đáp ứng nhu cầu cung và cầu năng lượng. Khi năng lượng cung cấp từ ngoài vào, vượt quá năng lượng tiêu hóa do cơ thể ít hoạt động; khi ăn uống quá mức cần thiết các loại thức ăn chứa nhiều Calor như chất béo, ngọt, thịt, cá, bơ, sữa...các loại nước uống như rượu, bia, nước ngọt...sẽ làm cho cơ thể tăng cân nhanh chóng. Tập quán ăn cá, thịt nhiều, không ăn rau xanh và chất xơ thường phổ biến ở giới nữ và trẻ em ở đô thị, giúp cơ thể hấp thụ thức ăn nhanh, không bị cản trở do chất xơ ở một, điều đó giải thích vì sao không có thói quen ăn rau là hay bị mập phì

   Tình trạng ít vận động (Còn gọi là hội chứng ít vận động) ngày nay được nhắc đến nhiều hơn. Trong xã hội hiện nay, mỗi gia đình đều có đủ tiện nghi sinh hoạt, các loại máy dần thay thế cho sức người. Người thợ có máy thay thế công việc tay chân ngày càng nhiều hơn, người bán hàng, người làm việc trong văn phòng và tất cả những người có công việc làm ở tư thế ngồi, nhiều khi rơi vào tình trạng ít vận động, nhóm người này tuy ăn uống có thể không nhiều, nhưng năng lượng tiêu hóa ít, cho nên dễ có nguy cơ mập phì.

   Yếu tố di truyền có liên quan tới thể trạng, mập phì ở nhóm người này các tế bào mỡ tăng sinh, tăng sản nhanh. Biểu hiện mập phì còn xuất hiện ở một số bệnh nội khoa, hay gặp nhất là các bệnh rối loạn nội tiết và chuyển hóa, liên quan đến quá trình thúc đẩy phát triển mô mỡ quá mức như bệnh suy tuyến giáp (Hypothyroidism), cường tuyến thượng thận (Cushing), u tụy tăng tiết Insuline, suy buồng trứng, đái tháo đường. Những người dùng thuốc Conticoit kéo dài gây nên bệnh cường tuyến thượng thận thư phát, đây là loại bệnh thường gặp và nguy hiểm cho sức khỏe.

  Tác hại của mập phì như thế nào ?

   Mập phì là giá đắt mà những quốc gia đang phát triển đang phải trả vì số lượng người có chứng mập phì ngày càng gia tăng. Nhiều người nói: "Vòng bụng to ra, vòng đời ngắn lại" là bao hàm ý nghĩa rất khoa học về sức khỏe.

   Mập làm giảm khả năng lao động, sức khỏe yếu đi, đi lại khó khăn, hoạt động chậm chạp về cả thể xác lẫn tinh thần. Người mập thường có cảm giác khó thở thường xuyên kể cả lúc nghỉ ngơi do tình trạng thông khí phổi giảm, hàm lượng khí CO2 lưu hành trong các phế nang tăng.

   Biểu hiện của mập phì làm người mập lo lắng là khi bắt đầu xuất hiện các biến chứng, đó là lúc người mập có bệnh thực sự. Biến chứng của mập phì có hầu hết các cơ quan của cơ thể, chủ yếu là tác động lên hệ tim mạch là một trong những nguyên nhân gây tử vong cao: Cao huyết áp, dày thất trái, xơ mỡ động mạch, suy động mạch vành. Ở giai đoạn nặng có thể dẫn đến nhồi máu cơ tim. Tỷ lệ người đái tháo đường có mập phì khá nhiều, khi kết hợp cả hai: Đái tháo đường và mập phì thì ngẫu nhiên tạo nên một bệnh rối loạn chuyển hóa nặng. Một số bệnh nội khoa khác tăng tần suất mắc bệnh trên những bệnh nhân bị mập phì từ trước như viêm khớp, viêm da, dẫn tĩnh mạch, viêm túi mật, xơ gan...

   Về thẩm mỹ, người mập ít hay nhiều đều suy giảm sắc đẹp bên ngoài, dáng đi phục phịch, nặng nề, yếu ớt, tác phong chậm chạp, má xệ do nhiều mỡ nọng, vòng eo lớn làm mất cân đối cơ thể; bắp chân, bắp tay thô, to. Nhìn mặt già trước tuổi. Khi mập phì quá mức sắc đẹp suy giảm nhanh chóng.

Cần làm gì để giảm mập ?

   Hai yếu tố chính để giảm mập là áp dụng chế độ ăn, uống giảm Calor và vận động, luyện tập thân thể. Phương pháp tối ưu là làm giảm mập trước khi có biểu hiện tăng cân nhiều. Khi đã bị mập phì, việc điều trị gặp khó khăn, mất thời gian và tốn kém bởi các tập quán ăn, uống và ít vận động rất khó thay đổi. Nhiều khi giảm cân nhanh do tích cực điều trị giai đoạn đầu, sau đó tăng cân trở lại do lơi lỏng luyện tập, do vậy điều trị mập cần phải kiên trì.

a. Chế độ ăn giảm mập (giảm Calor)

   Nhu cầu năng lượng trung bình mỗi ngày từ 200-2500 Calor. Đối với người mập phì, chế độ ăn giảm Calor là rất quan trọng vì năng lượng thiếu hụt, cơ thể sẽ tự vận động từ mô mỡ dự trữ để thực hiện chức năng chuyển hóa. Mỗi ngày, chỉ cần cung cấp 800 - 1500 Calor là đủ. Không nên nhịn ăn quá mức (800 Calor/ngày) vì có thể gây cho cơ thể tình trạng hạ đường huyết hoặc bệnh Goute (bệnh tăng Axit uric trong máu) cấp tính đột ngột xuất hiện. Không nên quan niệm rằng chế độ ăn giảm mập chỉ là kiêng ăn mỡ, chất béo động vật là đủ, mà cần ăn giảm lượng thức ăn đạm, đường, mỡ một cách toàn diện, giảm uống sữa, nước ngọt, rượu bia vì các loại nước uống này cung cấp nhiều Calor cho cơ thể.

b. Phương pháp vận động tích cực

   Giảm mập bằng phương pháp vận động rất quan trọng, nhằm mục đích làm cho cơ thể tiêu hao lượng Calor dự trữ làm mô mỡ biến dưỡng thành năng lượng.
   Các hoạt động thể dục, thể thao, đi bộ mỗi ngày từ 1 -2 giờ. Đi xe đạp, leo cầu thang, bơi lội, lao động chân tay là những phương pháp được ưu chuộng nhất.
   Năng lượng mất đi (Calor) trên một mét vuông của bề mặt da cơ thể được tính như sau: 

Loại hoạt động

Lượng Calor mất đi (Tiêu hóa)/phút

- Leo cầu thang (bộ) 10.00 Calor
- Đi xuống cầu thang (bộ)

3.80 Calor

- Đi bộ:  
Trong nhà
Ngoài trời


1.68 Calor
3.07 Calor
- Chơi bóng đá 5.04 Calor
- Chơi bóng chuyền 4.31 Calor
- Bơi 6.06 Calor
- Billar 1.50 Calor
- Dancing 2.00 Calor
- Giặt đồ 1.46 Calor
- Đạp xe 1.50 Calor

 Vận động giúp cơ thể giảm mập, khi vận động, rèn luyện thân thể phải tích cực và thường xuyên, cần luyện tập đến khi mệt, ra nhiều mồ hôi mới ngưng tập. Nếu luyện tập nhẹ nhàng chỉ giúp cho cơ thể bớt mệt và kích thích ăn ngon miệng hơn.

c. Chế độ luyện tập thụ động :

   Luyện tập thụ động hiện nay được nhiều người ưa chuộng, nhất là phái nữ. Sau thời gian làm việc căng thẳng trong ngày có thể kết hợp làm thư giãn thần kinh và luyện tập. Các phương pháp như xông hơi, tắm hơi, massage toàn thân, quấn nóng, quấn lạnh, băng dán tan mỡ ( có cơ chế là làm giảm độ hấp thu thức ăn ở ruột), các loại tập massage bụng kèm theo các loại Crèm tiêu mỡ bụng.... theo đánh giá ban đầu việc lựa chọn phương pháp này là có kết quả tốt.

   Tuy nhiên, nếu được kết hợp cả 3 phương pháp trên chắc chắn sẽ đạt kết quả theo ý muốn.

   Tóm lại, mập phì hiện nay là một vấn đề nan giải đối với sức khỏe và thẩm mỹ. Song chữa mập phì sẽ không khó khăn nếu thực hiện nghiêm túc chế độ ăn uống và luyện tập. Khi bị mập phì, cần đến Bác sĩ chuyên khoa khám để tìm nguyên nhân, phát hiện các biến chứng và điều trị kịp thời